Do maratonu coraz bliżej. Oto kilka rad dla osób, które dopiero zaczynają przygodę z bieganiem:

1) Przygotowania: jeśli ktoś zamierza przebiec dystans ponad 42 km, powinien się do tego odpowiednio przygotować, należy trenować przynajmniej 3-4 razy w tygodniu, co najmniej raz w tygodniu przebiec 15 km ( lub 1,5h). Najlepiej wybrać tereny podobne do tych, z jakimi będziemy mieli styczność ( w Lesznie dukt leśny) podczas zawodów. Po za treningami należy pamiętać o odpoczynku, dlatego na ostatnie kilka- kilkanaście dni ( w zależności od samopoczucia i możliwości) powinniśmy zmniejszyć ilość pokonywanych kilometrów, a tuż przed startem 1-3 dni, odpuścić całkowicie lub wyjść na krótkie truchtanie.

2) Moda: nie wątpliwie mamy obecnie boom na Jogging, w raz z nią podążają producenci,

którzy coraz śmielej wchodzą na ten rynek. Oferując to coraz bardziej wymyślne nowinki mające z założenia przynajmniej ułatwić bieganie, wręcz jak się to słucha reklam pomóc bić wszelkiego rodzaju rekordy świata. Należy jednak pamiętać o tym, że start w maratonie to nie wybieg z pokazu na modę! Gwarantuje, że po 30 km nie będzie was interesowało jak wyglądacie. No i może was zmartwię, ale cudu nie ma, żadna oddychająca odzież, odżywki na granicy legalnego wspomagania czy ultralekkie buty nie zastąpią treningu! Dlatego zamiast się zastanawiać, w czym lepiej wyglądajmy, posłuchajmy organizmu i wybierzmy to, w czym lepiej się czujemy. No i co nam rzeczywiście może ułatwić kilku godziny trud biegu.

3) Ból: nikt go nie lubi, nie mam też idealnej recepty by całkowicie go wyeliminować no może po za farmakologią. Jednak można się postarać by go zminimalizować. Odnośnie tego co zostało napisane wyżej. Stara zasada głosi by buty kupować bardziej w godzinach po południowych niż z samego rana. Oczywiście dla tego, że noga po cały dniu chodzenia puchnie i jeśli tego nie zrobimy później może się okazać, że jednak buty są lekko ciasne. Dodatkowo noga musi się „przyzwyczaić” do buta a on z kolei „rozejść”.

Ta sama zasada dotyczy butów do biegania, bo jeśli noga puchnie w czasie chodzenia to, co się ma innego z nią dziać w czasie kilku godzinnego biegu jak nie to samo?

No rozumiem, część z was szykuje zapewne nowe buty na maraton by się pokazać znajomym, no w porządku, nie mówię nie. Zdecydowanie macie takie prawo!

Jednak, jeśli je szykujecie, a jeszcze w nich nie trenujecie to radzę zrobić to jak najszybciej.

Pozwoli to nam uniknąć nie potrzebnych obtarć czy bąbli. No i jeśli nasze piękne buty nie okażą się tak idealne jak wyglądają, można jeszcze wrócić do naszych starych sprawdzonych butów bądź poszukać lepszej pary. Przypominam, że jest jeszcze coś takiego jak woda i ściereczka, dzień lub dwa dni przed maratonem, kiedy już odpuścimy sobie trening można przemyć buty. Po czym prawie będą wyglądały tak jak w dniu zakupu.

Między butami a nogą, jest skarpetka ona powinna uzupełniać ten „team’ tak, aby to była idealna formacja. Jeśli w nowych butach można trenować, to tym bardziej w skarpetce, która podczas biegu i tak nie będzie widoczna a źle dobrana również może szkody narobić. Niestety zmartwię was, odzież podobnie nie zależnie jaka lekka i oddychając by nie była należy ją wypróbować.  

No i jeszcze jedna ważna a często zapominana sprawa, co prawda paznokcie u nóg rosną 1,5 razy wolniej niż u rąk, jednak rosną. Należy je odpowiednio skrócić, bieg w zbyt długich paznokciach to uwierzcie mi na słowo nic miłego, tak jak jego schodzenie, no a dodatkowo może uszkodzić nasze buty. Dlatego należy je zwyczajowo skrócić, nie radzę jednak tego robić tuż przed startem, najlepiej je obciąć kilka naście dni wcześniej.

4) Kalorie: nie wątpliwie dla nich a właściwie przez nie większość biega, jeśli do tego dodam odkładające się pokłady energii w naszym organizmie na gorsze dni oraz zła dieta to się robi zdecydowana większość. Prawdą też jest, że w czasie godzinnego intensywnego treningu spalamy, co najmniej 500 kalorii, do czego chyba nie muszę przekonywać osób regularnie biegających. Jednak nie jestem zwolennikiem natychmiastowego i całkowitego uzupełniania tych strat poprzez jedzenie, bo to przecież nie oto chodzi. Dlatego odradzałbym branie kilogramów napoi i batonów przyczepionych do siebie na maraton, bo to jest dodatkowy ciężar, z którym będziemy musieli biec prze kilometry. A punkty odżywcze przecież i tak będą.

5) Strat:

- Nie jedz zbyt późno i obficie przed startem by nie doszły problemy żołądkowe. Picie to inna sprawa, potrzeba skorzystania z toalety w czasie biegu to znacznie mniejsze zło niż odwodnienie;

- Przed startem nie zapomnij o rozciąganiu, jeśli nie wiesz dokładnie jak to zrobić, popatrz na bardziej doświadczonych kolegów;

- Należy pamiętać również by się zabezpieczyć przed otarciami, są specjalne maśćcie lub nawet zwykły krem może nam pomóc. Dodatkowo kobiety mają staniki, mężczyźni również powinni się w podobny sposób zabezpieczyć… po 1 plastrze z obu stron w zupełności wystarczy;

- Mierz siły na zamiary, nie zakładaj sobie tempa o wiele szybszego niż wynika to z tego, co trenujesz, rozłóż dobrze siły, zaczynaj wolniej biec niż się Tobie zdaje, że powinieneś biec, jeśli się zastanawiasz czy biegniesz za szybko, nie rób tego po prostu zwolnij;

- To ma być relaks, można rozmawiać, jednak odradzam zbyt intensywne rozmowy, które mogą przeszkadzać innym biegaczom, w szczególności na początku, kiedy to mamy jeszcze nie spożyte zapasy energii;

- Nie dajmy się podpuszczać, najmniej męczy równy bieg „nie szarpmy” tempa. Prawdziwy bieg zaczyna się po 30 kilometrach, zamiast przez cały bieg stawiać sobie ścianę, lepiej przystopować i zacząć „żniwa” pod po 2/3 maratonu;

- Pierwszy start, to przed wszystkim walka z samym sobą, tu czas się nie liczy! Ważne by ukończyć bieg… to już przecież jest nasz rekord życiowy, a o jego poprawienie można się postarać następnym razem;

- Biegacze to jedna wielka rodzina po za sportową rywalizacją, należy się wspierać, jeśli widzisz, że ktoś potrzebuje pomocy, udziel mu je lub zgłoś to opiece medycznej;

- 500 kalorii to jednak już dużo, dlatego proponuje na każdym punkcie odżywczy pić (bo to w większości płyny tracimy), nawet jeśli nam nie będzie się chciało… bo jak mówi najbardziej doświadczony maratończyk z Leszna „ … jak już się zachce pić, to jest już za późno”.

Troszkę inaczej wygląda to z jedzenie… Ja osobiście zaczynam jeść banany po połówce lub 30 kilometrach, kiedy to zaczyna się prawdziwa walka;

- Kryzys pojawia się na każdym biegu i w końcu zawsze mija, należy o tym pamiętać i się nie poddawać.

Od mojego pierwszego maratonu (Kraków 2004) minęło już trochę czasu, do sprawy nabrałem odpowiedniego dystansu, chcę podzielić się z Wami moimi przemyśleniami.

Początek

Uprawiam sport prawie od zawsze. Na początku była to piłka nożna w „Rydzyniaku” Rydzyna, potem w szkole średniej biegałem sobie od czasu do czasu po parku w Rydzynie. Kiedy zacząłem pracować w Lesznie od wczesnej wiosny do późnej jesieni do pracy dojeżdżałem rowerem. W pracy dużo ruchu (patrol pieszy). Mogę więc śmiało powiedzieć, że podbudowę jako taką miałem. Zamieszkałem w Lesznie na Os. Wieniawa więc do Karczmy Borowej było kilka kroków toteż truchtałem sobie w wolnych chwilach. Potem przeprowadzka na ul. Rejtana – tam do lasu miałem dosłownie 50 metrów grzechem byłoby więc nie biegać – nie grzeszyłem. Na Gwiazdkę 2003 r. w prezencie od Gwiazdora otrzymałem termoaktywną koszulkę oraz dzienniczek treningowy – był to prezent od Żony, która chyba dokładnie nie zdawała sobie sprawy do czego takie nieodpowiedzialne prezenty prowadzą. Jak już miałem bajerancką koszulkę i dzienniczek do notowania treningów nie pozostało nic innego od zabrania się za „treningi”. Nie znałem nikogo kto biegał, w księgarniach nie było żadnych pozycji biegowych, strony biegowe w internecie rodziły się w bólach. Byłem zdany sam na siebie, odwieczną metodą „prób i błędów” zacząłem treningi. Gdzieś tam w główce narodził się pomysł – jak już trenujesz to może wystartuj w jakimś biegu. Nie jestem minimalistą jak już postanowiłem pobiec w swoim pierwszym biegu na zawodach to musiał to być odpowiedni dystans – wybór padł, a jakże na maraton (nie wiedziałem, że „normalni” ludzie mogą startować w dłuższych biegach  - 100 km, 24 czy 48 h). Szczerze to nie wiedziałem, że takie biegi w ogóle istnieją. Jak zapadła decyzja, że przebiegnę maraton to pozostała jeszcze kwestia gdzie to zrobić. Zaraz założyłem, że musi to być daleko od domu (aby znajomi mnie nie widzieli i nie wyśmiali mojego tempa). W tamtych latach (jak to pięknie brzmi jak opowieść starego dziadka) maratonów nie było tak dużo jak obecnie, wybór była więc zawężony. Kiedy dowiedziałem się, że w Krakowie organizowany jest maraton wszystko było jasne – królewskie miasto, królewski dystans. Wszystkim swoim znajomym opowiedziałem, że wybieram się do Krakowa przebiec maraton – zrobiłem to celowo, aby czasami w główce nie zaświtała myśl o rezygnacji – skoro wszyscy wiedzą jakoś głupio się wycofać.

Do Krakowa pojechałem z Żoną i Kubą na kilka dni przed biegiem. Był to przy okazji wyjazd turystyczny, chcieliśmy Kubie pokazać Kraków. Dwa dni były więc przeznaczone na zwiedzanie, trzeci na maraton. Biuro zawodów mieściło się w hali TS Wisła Kraków. Odbiór numeru i pakietu odbył się sprawnie. W biurze spotkałem sprzedającego swoją książkę  Jerzego Skarżyńskiego. Nie słyszałem o nim wcześniej (potem dowiedziałem się, że to jeden z najlepszym naszych byłych maratończyków), książkę kupiłem, dostałem dedykację od Autora, który później stał się jednym z moich biegowych autorytetów, to jego plany treningowe są bazą moich treningów.

MARATON

Wreszcie sobota 08.09.2004 r. – dzień startu. Przypiąłem do zwykłej, bawełnianej koszulki numer startowy 38. Kilka pamiątkowych zdjęć,  pożegnałem Dorotkę i Kubę, stanąłem na linii startu-mety, która wtedy znajdowała się na Starym Rynku. Mój plan był prosty: ukończyć maraton i przeżyć, plan maksimum: zmieścić się w 5 godzinach (i przeżyć oczywiście też). Przyznam szczerze szczegółów biegu już zbyt dobrze nie pamiętam. Bieg odbywał się na dwóch pętlach. Zarówno start, jak i meta znajdowały się – jak już mówiłem na Starym Rynku. Tam czekali na mnie Żona i Kuba, przebiegając w ich pobliżu na drugim kółku miałem jeszcze sporo sił i pozdrawiałem ich machaniem ręką. Pierwsze kółeczko „na luzie” bez jakichkolwiek dolegliwości, prawdziwe schody zaczęły się na drugim okrążeniu, a właściwie około 30 kilometra. Słowo „ściana” nie oddaje tego na co się natknąłem, to był prawdziwy dramat. Gdzieś na 37 kilometrze zacząłem się zastanawiać co ja tutaj właściwe robię, dlaczego tak się katuję, w tym czasie mógłbym robić wiele innych – na pewno mniej bolesnych rzeczy. Z każdym jednak metrem przybliżałem się do mety, a na widok bramy z napisem META przyspieszyłem nawet (nie wiem jakim cudem), czas 3:47,33 nie był rewelacyjny, ale dla mnie był to rekord świata. Ktoś uścisnął dłoń, na szyję nałożył mi mój pierwszy maratoński medal. Byłem naprawdę szczęśliwy. Tuż za metą był punkt z masażami. Ustawiłem się w kolejce, swoje odczekałem i wchodząc na stół do masażu zauważyłem, że cały numer startowy mam zakrwawiony (nie wiedziałem, bo i skąd, że sutki trzeba zaklejać). Po masażu doczłapałem jakoś do bliskich, każdy krok sprawiał mi ból. Ból fizyczny mieszał się jednak z euforią i dumą. Jestem MARATOŃCZYKIEM. Ta myśl wynagrodziła wszystko. Do domu wracałem obolały, ale jakże szczęśliwy. Już w drodze powrotnej zrodziła się myśl (a jakże) – trzeba wystartować w kolejnym maratonie, trzeba dalej biegać, ból jest niczym, radość z osiągnięcia mety wszystkim.

I tak to wszystko trwa już ładnych kilka lat. W tym czasie zrobiłem ok.16.000 km, przebiegłem ponad 30 maratonów, dwie „setki”, CCC. Pasja nie ustępuje, trwa, a nawet z każdym rokiem się pogłębia.

Dzięki bieganiu poznałem przede wszystkim wspaniałych przyjaciół, obejrzałem trochę świata, o korzyściach zdrowotnych nie będę nawet pisał.

W biurze, w pracy wiszą dwie tablice korkowe z biegowymi medalami, numery startowe z różnych biegów, wśród nich szczególne miejsce zajmuje antyrama z dyplomem ukończenia maratonu w Krakowie w 2004, mapą trasy, oraz numerem startowym 38, na którym do dziś widoczna jest duża plama krwi.

Paweł    05.05.2010 r.